9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Soruları ve Çözümleri
Aşağıda 9. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı dersi için gerçek MEB ortak yazılı sorularının adım adım çözümleri yer alır. Toplam 11 soru. Her çözüm; soruyu anlama, plan, uygulama ve "bu tip nasıl çözülür" bölümleriyle hazırlanmıştır.
Bu yazılıyı uygulamada çöz →Sorular ve Çözümleri
Soru 1
Soru: 1. Aşağıda Peyami Safa’nın Dokuzuncu Hariciye Koğuşu adlı romanından bir parça verilmiştir. Odaya ışık girinceye kadar gözlerimi hafifçe kapadım, bu köşke ait hatıralarımın uyanışına kendimi bıraktım. Paşa’nın ağır ve yeknesak sesi, kendisine ayırdığım küçük dikkati yormuyor; içimdeki hayallerin serbest uzanışını bozmuyordu. Daha pek küçük yaştan beri karşımdakini dinlediğim hâlde içimden başka şeyler düşünmeyi, zihnimi iki dikkatle çalıştırmayı öğrenmiştim. Fakat odaya ışık girince dışarıyla meşgul oldum. Bu parçayı ilahi (hâkim) bakış açısıyla yeniden yazınız. Bu dönüşümü yaparken parçadaki ifadelerde bazı değişiklikler yapabilirsiniz. (Yazınız; roman türünün özelliklerine, yazım ve noktalama kurallarına, istenilen bakış açısına uygunluk ve verilen parçayı kullanma bakımından değerlendirilecektir.)
Çözüm (önizleme)
Anla: Peyami Safa'nın Dokuzuncu Hariciye Koğuşu romanından, birinci kişi (ben) anlatımıyla yazılmış bir parça verilmiş. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 2
Soru: 2. Aşağıda Emine Işınsu’nun Adsız Kahramanlar adlı tiyatrosundan bir parça verilmiştir. Yağmur: Ey Aziz Kağanımız Çuluk’un oğlu Kürşad, kırk kişi gönül rahatlığı ve oy birliği ile seni başkan seçtik, kabul ediyor musun? Kürşad: Hepinize teşekkür ederim, Tanrı’mız adına yemin ederim ki bana verdiğiniz şerefli göreve layık olmaya çalışacağım. Kutsal gayem, yabancı boyunduruğunda yabanın ahlakı ve yabanın töreleri ile uyuşan, benliklerini kaybetmeye başlayan soydaşlarımı en kısa zamanda bu boyunduruktan kurtarmak ve yeniden hür kılmaktır. Sizden ilk isteyeceğim şey, bu kutsal amaç için hep birlikte ant içmenizdir. Bu parçada millî ve manevi değerlerimizden hangisi tema olarak işlenmiştir? Bu değerimizi kısaca açıklayınız.
Çözüm (önizleme)
Anla: Emine Işınsu'nun Adsız Kahramanlar tiyatrosundan Kürşad'ın konuşmasının olduğu bir parça verilmiş; işlenen millî/manevi değeri bulup açıklamak isteniyor. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 3
Soru: 3. SEVDA : Ben bir şey yapmadım. FAZIL : Niye korkuyorsun? SEVDA : Bilmem… FAZIL : (Gülümser.) Akşam neredeydin? SEVDA: Evdeydim ağabey. SAFİYE: Doğru, evdeydi. Bu parçadaki zarfları ve bu zarfların türlerini sırasıyla yazınız. Bu zarflardan birini farklı bir cümlede kullanınız.
Çözüm (önizleme)
Anla: Kısa bir tiyatro diyaloğundaki zarfları, türlerini sırasıyla belirlemek ve birini farklı bir cümlede kullanmak isteniyor. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 4
Soru: 4. Kendinizi en az beş cümleden oluşan bir paragrafla tanıtınız. (Yazınız; otobiyografi türünün özelliklerine, cümle sayısına, yazım ve noktalama kurallarına uygunluk bakımından değerlendirilecektir.)
Çözüm (önizleme)
Anla: Kendini en az beş cümlelik bir paragrafla otobiyografi türünde tanıtmak isteniyor. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 5
Soru: 5. Aşağıda Cahit Sıtkı Tarancı’nın Ziya’ya Mektuplar adlı eserinden bir parça verilmiştir. Ziyacığım, İstanbul’dayken içime sıkıntı bastığı zaman sana koşardım çünkü sen benim için yalnız vefakâr ve hâlden anlar bir dost değil aynı zamanda açık havayı, güneşi, baharı, iyiliği de temsil eden sen, nasıl olup da insan kalıbına girdiğine hayret ettiğim bir meleksin. Melek olduğun şundan da belli ki bana “vefasız” demeye dilin varmıyor. Hoş, ben de vefasız sayılmam pek. Bu parçanın dil ve anlatım özelliklerinden ikisini parçadan örnekler vererek yazınız.
Çözüm (önizleme)
Anla: Cahit Sıtkı Tarancı'nın Ziya'ya Mektuplar eserinden bir parçanın dil ve anlatım özelliklerinden ikisini, parçadan örnek vererek yazmak isteniyor. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 6
Soru: 6. Gümüş bir dumanla kapandı her yer,
Yer ve gök bu akşam yayla dumanı;
Sürüler, çemenler, sarı çiçekler
Beyaz kar, yeşil çam yayla dumanı!
Bu dizelerin,
Nazım birimini : ..........................................
Dizilişine göre uyak şemasını: ..........................................
yazınız.
SENARYO 2
Çözüm (önizleme)
Nazım birimi ve uyak şeması (Türk Dili ve Edebiyatı 9 – Senaryo 2) Dizeler: 1. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 7
Soru: 1. Aşağıda Yakup Kadri Karaosmanoğlu’nun Yaban adlı romanından bir parça verilmiştir. Bir gün... Bir gün onlara ispat edebilecek miyim ki ben bir “yaban” değilim, benim damarlarımdaki kan onların damarlarında işleyen kandır. Aynı dili söylemekteyiz, aynı tarihî ve coğrafi yollardan hep birlikte gelmişizdir. İspat edebilecek miyim ki aynı Allah’ın kullarıyız? Aynı siyasi alın yazısı, aynı toplumsal bağlar... Bizi kardeşlik, evlatlık, analık, babalık üstünde bir yakınlıkla birbirimize bağlamıştır. Bu parçada öne çıkan anlatım tekniğinin, parçanın üslubuna yansımalarından birini yazınız.
Çözüm (önizleme)
Anla: Yakup Kadri'nin Yaban romanından bir iç konuşma verilmiş; öne çıkan anlatım tekniğinin üsluba yansımasından birini yazmak isteniyor. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 8
Soru: 2. Aşağıda Turan Oflazoğlu’nun Fatih adlı tiyatrosundan bir parça verilmiştir. FATİH SULTAN MEHMET : Doğuya doğru sefere çıksam Bizans’ı arkamda duyarım, batıya yönelmeye kalksam yine arkamdadır Bizans. Bu sürekli pusuya son verip gelişme yolunu açmalıyız. AKŞEMSETTİN : Ortak derinliklere dalmak gerek. Ele geçmez inciyi bulmak gerek. Hayatın hak- kını tam vermek için hem güvercin hem şahin olmak gerek. ÇANDARLI HALİL PAŞA : Bizans’ı almaya kalkışırsak bütün Avrupa birleşir bize karşı. ZAĞANOS MEHMET PAŞA: Devletimiz varlığını duyurduğundan beri Avrupa zaten birleşik bize karşı. AKŞEMSETTİN : (Mehmet’e doğru) Baban bir ağaç dikti senden önce, meyvesini devşirmeye- cek misin? ÇANDARLI HALİL PAŞA : Biz Bizans’ı kuşatırken hünkârım ya güçlü bir Avrupa ordusu gelip arkamızdan vurursa bizi? O zaman bu devlet belini doğrultamaz bir daha. Bu parçada Fatih Sultan Mehmet ile Çandarlı Halil Paşa arasındaki fikrî çatışmayı yazınız.
Çözüm (önizleme)
Anla: Turan Oflazoğlu'nun Fatih tiyatrosundan bir parçada, Fatih Sultan Mehmet ile Çandarlı Halil Paşa arasındaki fikrî çatışmayı yazmak isteniyor. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 9
Soru: 3. Türk oyun yazarlığı “oyun” türünde yazmayı uğraş edinmiş yazarların sayıca çoğaldığı 1950’lerden bu yana yeni yeni aşamalara ulaşmıştır. Yazarlığa 50’lerde başlayan ve günümüze dek ürettiği yirmi dolayında oyun- la Türk tiyatrosunun yönelişlerini belirlemede önemli katkıları olan Turgut Özakman, tiyatro yazarlarımız arasında en ön sıralarda yer almaktadır. Özakman ilk oyunu Masum Katiller’i on altı yaşındayken yazmıştı. 1951’de Devlet Tiyatrosunda sahnelenen Pembe Evin Kaderi’yle henüz yirmi bir yaşındayken tiyatro yazarı olarak üne ulaştı. Profesyonel yazarlık yaşamına tiyatroyla başlamış olması, Özakman’ın “sahne”de sunu- lacak bir “olay”ı dile getirirken “oyun” türüne yatkın bir biçimlendirme yetkinliğine bir dolu oyun yazarımıza oranla çok daha erken ulaşmasını sağlamıştır. Bu yetkinliğin temel ögelerinden biri “kişileştirme”ye denk düşen sahne dili kullanımıdır. Bu parçada, Turgut Özakman’ın oyun yazarlığında erken yaşta yetkinliğe ulaşması neye bağlanmıştır?
Çözüm (önizleme)
Anla: Turgut Özakman hakkındaki bir eleştiri/tanıtım metninde, yazarın oyun yazarlığında erken yaşta yetkinliğe ulaşmasının neye bağlandığı soruluyor. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 10
Soru: 5. Aşağıdaki eserlerin karşılarına sanatçılarını yazınız. Ziya’ya Mektuplar : ……………………………… Kardeş Mektupları: ………………………………
Soru 11
Soru: 6. Kardeşim, neymiş senin bu Antalya? İki gündür buradayım, beni allak bullak etti. Akdeniz işte, bütün hâliyle Akdeniz. Su, hava, ışık, bitki, bir de insanların yumuşak huyu… Her şey o. Serviler, palmiyeler, portakal, limon… Her şey Akdeniz’in diliyle konuşuyor. Burdur’dan buraya gelirken Kepez denilen bir mevkiden şehir ve deniz göründü. Bu parçadaki altı çizili fiillerin yapılarına göre türlerini sırasıyla yazınız.
Çözüm (önizleme)
Anla: Antalya'yı anlatan bir mektup/parçada altı çizili fiillerin yapılarına göre türü isteniyor. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Tüm sınıf ve dersler → MEB Yazılı